ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ

Δημ. Α. Σιδερής, ομ. καθηγητής καρδιολογίας, dimitrissideris.wordpress.com

Πρωινός Λόγος. Τρίκαλα, 5 Μαρτίου 2020

Παρασύρθηκα τελευταία κι εγώ από τον πανικό του φοβερού κορωνοϊου. Μάλλον τον πέρασα για πανούκλα. Οι διαβεβαιώσεις των Αρχών του τύπου “μην πανικοβάλλεστε, ο κρατικός μηχανισμός έχει λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα” δεν με πείθει. (Καλά, δεν ντρέπεσαι Δημήτρη; δεν έχεις εμπιστοσύνη στο κράτος σου;) Λοιπόν έσπευσα να αγοράσω από τη σουπερμάρκετ ποικίλα είδη, αρκετά να μου αρκέσουν για κανένα μήνα. Επειδή ήταν πολλά και δεν μπορούσα να τα μεταφέρω, βρήκα στο διαδίκτυο τον ιστότοπο του καταστήματος,  συμπλήρωσα τη φόρμα που είχαν για παραγγελίες, τους πλήρωσα ηλεκτρονικά διαμέσου της τράπεζας και την επομένη περίμενα στο προσυμφωνημένο δίωρο χρονικό περιθώριο να μου τα φέρουν. Τα έφεραν.

Λοιπόν, ανακάλυψα ότι η τράπεζα δεν είχε όλα τα στοιχεία μου που χρειάζονταν για να κάνω τέτοιου είδους ηλεκτρονικές πληρωμές. Χρειάστηκε πολλή ώρα με τηλεφωνική και ηλεκτρονική επικοινωνία για να ταυτοποιήσουν ότι εγώ είμαι εγώ, θα χρειασθεί να πάω και προσωπικά στην τράπεζα για να μου παραδώσουν κάποιους κωδικούς (που δεν τους καταλαβαίνω). Γενικότερα, οι τρέχουσες συναλλαγές διαμέσου της τράπεζας άρχισαν να γενικεύονται πριν από λίγα χρόνια. Είδα κι έπαθα να συνηθίσω να πληρώνω με κάρτα. Τη μια δεν μου τη δεχόταν το μηχάνημα στο κατάστημα, την άλλη είχα ξεχάσει τον κωδικό μου, την άλλη άλλες δυσκολίες. Εξάλλου, δεν είχα πλήρη έλεγχο για το τι ξοδεύω. Τέλος πάντων, τα συνήθισα κάπως. Τώρα οι πληρωμές γίνονται πιο εύκολα. Βέβαια υπάρχει ένα μικρό κόστος. Όλο και κάτι ελάχιστο, φαντάζομαι, δικαιούται η τράπεζα για την εξυπηρέτηση. Το μέτρο μείωσε, λέγεται, τη φοροδιαφυγή, ενώ, αν χρειασθεί, έχω μια απόδειξη από την τράπεζα ότι έχω πληρώσει ό,τι αγόρασα. Οπωσδήποτε, όπως έλεγα, τα πράγματα ήλθαν, αλλά μετά το χρονικό περιθώριο που μου είχαν δώσει. Στο μεταξύ εγώ, κλεισμένος, τους καρτερούσα. Αλλά ήταν τα μισά. Νέα επικοινωνία, βρήκαν το λάθος, μου τα έφερα το απόγευμα. Αυτή τη φορά μέσα στα χρονικά όρια που συμφωνήσαμε. Απολογήθηκαν. Έπεσε ασυνήθιστα πολλή δουλειά με πλήθος παραγγελίες, λόγω του πανικού που έχει προκαλέσει αυτός ο άτιμος ιός. Όλη τη μέρα μου την πέρασα μην κάνοντας τίποτε από όσα είχα προγραμματίσει, για να περιμένω να μου φέρει ο ντελιβεράς τα όσα είχα παραγγείλει. Να μην το ξανακάνω; Όχι, όποτε θέλω να κάνω μεγάλες αγορές, το κατάστημα έχει πια όλα τα στοιχεία μου και όλα θα εξελιχθούν ομαλά, γρήγορα και άκοπα (έτσι ελπίζω τουλάχιστον).

Τι θέλω να πω; Η ζωή μας είναι μια ρουτίνα και όλα πάνε ρολόι, χωρίς ιδιαίτερο κόπο, εκτός από το μικρό της ρουτίνας που έχομε συνηθίσει. Είναι σαν μια μπάλα που τρέχει και δεν καταναλώνει τρέχοντας ενέργεια άλλη, από όση χρειάζεται για να αντιμετωπίζονται οι αναπόφευκτες τριβές. Και ξαφνικά, η μπάλα αρχίζει, με ένα μηχάνημα που κλείνει μέσα της, να επιταχύνεται. Τώρα αναπτύσσει δύναμη, η δύναμη τρέχει κι αυτό σημαίνει πως τώρα η σφαίρα μου καταναλώνει ενέργεια. Όχι μόνο για τις τριβές, το ρελαντί, αλλά και για την επιτάχυνση. Πρέπει, βλέπεις, να υπερνικήσει την αδράνεια. Όταν επιταχυνθεί όσο θέλομε, συνεχίζει με σταθερή πάλι ταχύτητα, χωρίς να κοστίζει άλλο από την αντιμετώπιση της ρουτίνας, των τριβών, του ρελαντί. Η ενέργεια που καταναλώνομε για να αλλάξουμε μια σταθερή κατάσταση σε μιαν άλλη, για να κατανικήσουμε την αδράνειά μας δηλαδή, μπορεί να είναι τεράστια, αλλά δεν χάνεται, μένει αποθηκευμένη και το τελικό κέρδος είναι ότι κινούμαστε σε μιαν άλλη, καλύτερη, σταθερή κατάσταση. Ώσπου να χρειασθεί κι αυτή να αλλαχτεί, καθώς όλα αλλάζουν και ενδέχεται πια να μη μας ικανοποιεί με τις νέες συνθήκες που ερήμην μας θα προκύπτουν.

Και τώρα έρχεται η ώρα των ποιοτικών αποφάσεων. Το κόστος της αλλαγής συνηθειών αντισταθμίζεται συγκρινόμενο με τη βελτίωση  της νέας κατάστασης που προσδοκάται  να προκύψει; Η ενέργεια που δαπανάται για την επιτάχυνση αντισταθμίζεται από την επίτευξη μιας ανώτερης ταχύτητας; Είναι τόσο βολική η αδράνεια! Να την αράζεις στον καναπέ με το τηλεκοντρόλ στο ένα χέρι κι ένα ουϊσκάκι στο άλλο, να κάνεις ζάπιγκ και να γκρινιάζεις που το κράτος σου είναι αναξιόπιστο και σε αδικεί, δίνεις και καμιά μούντζα στο γυαλί (είναι βέβαιο πως θα τη δεχθεί ο εικονιζόμενος και, βλέποντας τη στάση σου, θα αλλάξει κι αυτός συμπεριφορά!).

Δυστυχώς η απόφαση δεν είναι καθόλου εύκολη στην πραγματική ζωή. Έχομε το όραμά μας. Το πιλατεύομε, να το κάνουμε σκοπό. Σκεφτόμαστε και πόσο θα μοχθήσουμε για να το επιτύχουμε. Όσο πιο ψηλά βρίσκεται ο σκοπός, τόσο βαρύτερο είναι το τίμημα που θα πληρώσουμε για να τον επιτύχουμε. Μπορεί να ονειρευόμαστε να πάρουμε ένα πτυχίο, να γίνουμε πλούσιοι, να αλλάξουμε το πολίτευμά μας και να φέρουμε δημοκρατία, κάθε είδους οράματα. Πρέπει να υπολογίσουμε το κόστος που θα πληρώσουμε γι΄ αυτή την προσπάθεια. Όλοι οι υπολογισμοί έχουν σφάλματα και οι μελλοντικοί υπολογισμοί έχουν μεγάλα σφάλματα. Ναι, προβλέπεις τα εμπόδια που θα συναντήσεις και πρέπει να υπερπηδήσεις, αλλά οφείλεις να υπολογίσεις πως οπωσδήποτε θα υπάρξουν και προσκόμματα που είναι αδύνατο να τα προΐδεις, αλλά οπωσδήποτε θα υπάρξουν και το μέγεθός τους θα είναι τουλάχιστον ίδιο με τα  προβλεπτά. Αξίζει τόση προσπάθεια για να βελτιώσεις την ανεπιθύμητη σημερινή κατάσταση, της αμορφοσιάς, της φτώχειας, της αλλοτρίωσης που υφίστασαι από το σύστημα; Στο κάτω κάτω, μερικές φορές, αφού αλλάζει διαρκώς η κατάσταση, δεν αποκλείεται να αλλάξει μόνη της προς το καλύτερο. Έγιναν πολλές εξεγέρσεις δούλων στην ιστορία, εξέγερση στο Λαύριο κατά των Αθηναίων, εξέγερση του Σπάρτακου στη Ρώμη κλπ. Όλες απέτυχαν. Κι όμως η δουλεία καταργήθηκε όταν το κόστος της διατήρησης δούλων έγινε μεγαλύτερο από την προσφορά κέρδους της δουλείας. Αλλά υπάρχουν στην ιστορία και πάμπολλες περιπτώσεις που μια ανυπόφορη κατάσταση οδήγησε σε επαναστάσεις που έφεραν μια λύτρωση. Από την Αμερικανική και τη Γαλλική επανάσταση ως την Ελληνική, έφεραν μεγαλύτερη, από όλους επιθυμητή, ελευθερία. Το όραμα καθενός είναι η ευδαιμονία του και ευδαιμονία δεν υπάρχει χωρίς ελευθερία, χωρίς να μπορεί καθένας να οραματίζεται και να επιδιώκει το δικό του σκοπό.

Να σκεφτόμαστε! Και να ζυγίζουμε λογικά τα συναισθήματά μας, το πόσο διαπιστωμένα ανυπόφορη είναι η παρούσα κατάσταση μαζί με την ομορφιά ενός αβέβαιου μελλοντικού οράματος, συγκριτικά με το κόστος, την προσπάθεια που θα καταβάλουμε για να το πραγματώσουμε, που ενμέρει μόνο μπορεί να υπολογισθεί, καθώς οι αστάθμητοι παράγοντες, άλλοτε θετικοί, τις περισσότερες φορές αρνητικοί, είναι βέβαιο πως θα υπάρξουν.

 

 

One thought on “ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s