Συνδικαλισμός και τοπική αυτοδιοίκηση

28. Συνδικαλισμός και τοπική αυτοδιοίκηση.pngΤου ΔΗΜΗΤΡΗ Α. ΣΙΔΕΡΗ*,

e-mail:dimitris.sideris@gmail.com

Ηπειρωτικός Αγών, 30 Μαΐου 2017

 

ΜΙΑ Αλβανίδα ήλθε στην Ελλάδα πριν από 20 χρόνια. Εργάζεται σε μια εταιρία ως καθαρίστρια. Το χρειάζεται όχι μόνο για να επιβιώσει αυτή με την οικογένειά της, αλλά και για να βάζει ένσημα, να εξασφαλίζει την παραμονή της στην Ελλάδα και, ελπίζει, για κάποια σύνταξη, όταν με το καλό γεράσει. Δεν έχει πληρωθεί εδώ και πολλούς μήνες. Δεν τολμά να διαμαρτυρηθεί, για να μην απολυθεί. Έχει ανάγκη τα ένσημα. «Να ξεκουμπιστεί να πάει στην πατρίδα της!» είναι η αυθόρμητη σκέψη αρκετών. Ακόμη και για τη γνωστή υπόθεση με τις φράουλες (πού ήταν; Κάπου στην Ηλεία, νομίζω;) όπου ο εργοδότης τούς πήρε με το ντουφέκι όταν πήγαν να διαμαρτυρηθούν που δεν τους πλήρωνε, έρχεται αυτόματα παρόμοια απάντηση. Έλα όμως που δεν ξέρω κανέναν έλληνα εργαζόμενο που να τον πληρώνει τακτικά στην ώρα του ο εργοδότης του; Εξαιρώ βέβαια το αναξιόπιστο κράτος μας που πληρώνει μισθούς και συντάξεις την τελευταία μέρα κάθε μήνα ανελλιπώς.

Ακριβώς εδώ είναι που θα περίμενα την επέμβαση του συνδικαλισμού μας. Πλήθος οι άδικες εκμεταλλεύσεις των εργαζομένων μας που εκβιάζονται. Καθένας μόνος του δεν έχει τη δύναμη να αντιδράσει, έχει όμως το σωματείο του, κι αυτό έχει δύναμη στα χέρια του. Βέβαια δεν κάνουν αυτό οι συνδικαλιστές μας, αλλά κάνουν κάτι άλλο. Υπάρχουν πολλοί «εργαζόμενοι» που δεν εργάζονται κι όμως αμείβονται, κάποτε και με υπερβολικά ποσά. Ανάμεσά τους είναι συχνά οι ίδιοι οι συνδικαλιστικοί ηγέτες. Και οι απεργοί αμείβονται συνήθως, χωρίς να εργάζονται. Κι υπάρχουν υπηρεσίες που κοινωνικά έπαψαν να χρειάζονται. Οι εργαζόμενοι πρέπει τότε λογικά να απολυθούν ή να μεταταχθούν σε άλλη εργασία, προφανώς με αντίστοιχη αποζημίωση. Και στην κατάργηση όλων αυτών των αδικιών βλέπουμε συχνά τα συνδικαλιστικά μας όργανα να αντιστέκονται με νύχια και με δόντια. Ακόμη και όταν ο αγώνας τους οδηγεί στο κλείσιμο της επιχείρησης. Ακόμη και χρησιμοποιώντας ως ομήρους τους απλούς πολίτες κλείνοντας δρόμους, λιμάνια, κάνοντας καταλήψεις χώρων κ.λπ.

Πρώτο λογικό καθήκον κάθε επαγγελματία, εργοδότη, εργαζόμενου, αυτοαπασχολούμενου είναι η ικανοποίηση των αναγκών του πελάτη του. Ακολουθούν το καθήκον της αλληλεγγύης με τους συναδέλφους του και η πειθαρχία στον ανώτερό του. Η τήρηση αυτών των καθηκόντων είναι, μου φαίνεται, ιεραρχικά, η αποστολή των συνδικαλιστικών οργάνων. Πριν φθάσει το ζήτημα στην αστυνομία και τη δικαιοσύνη. Και δε βλέπω να γίνεται, όσο κι αν ψάξω με φακό στην περίεργη κοινωνία μας. Ούτε περισσότερο ούτε λιγότερο συνδικαλισμό χρειαζόμαστε. Διαφορετικός συνδικαλισμός είναι αναγκαίος. Επιπλέον, ο ορθός συνδικαλισμός είναι εθνικά απαραίτητος για κάτι ακόμη.

Τα προβλήματά μου τα ξέρω πρώτος βέβαια εγώ, έπειτα όμως ο γείτονάς μου, που τον βλέπω κάθε μέρα απέναντι, στην πλατεία, στο καφενείο, στον χώρο της δουλειάς μου, ακόμη και στην εκκλησία τις Κυριακές, αν πηγαίνω, στην τοπική κοινωνία μου δηλαδή. Έχει κι αυτός παρόμοια προβλήματα. Έχω βέβαια και διαφορές με τον γείτονά μου που διεκδικεί δέκα πόντους από το χωραφάκι μου. Έ, όχι, δεν φταίνε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας (ή οι «θεσμοί») για όλα αυτά. Οφείλουν, και είναι πολύ ευκολότερο, να λυθούν τέτοια προβλήματα στο πλαίσιο της τοπικής αυτοδιοίκησης. Με τη συνεχή, θες-δε-θες, άμεση επικοινωνία με τους λοιπούς ενδιαφερομένους. Ιδιαίτερα στη χώρα μας, που έχει πρωτοφανή ποικιλία εδάφους συγκριτικά με την έκτασή της και επομένως σημαντικές διαφορές της μιας τοπικής κοινότητας από την άλλη, είναι απαραίτητη η τοπική επίλυση πλήθους προβλημάτων. Ο ρόλος του κράτους είναι τώρα η επίλυση των προβλημάτων μιας τοπικής κοινωνίας να μη τα μεταθέτει σε μιαν άλλη. Η τοπική κοινωνία πρέπει π.χ. να αποφασίσει πού θα αποθέτει τα απορρίμματά της, για ανακύκλωση. Προφανώς δεν πρέπει να τα διαθέσει στην περιοχή μιας άλλης τοπικής κοινωνίας ή πρέπει να αποφασίσουν από κοινού όλες μαζί και τότε είναι απαραίτητη η διαιτησία του κράτους που θα επιλέξει αντικειμενικά τη λιγότερο επώδυνη λύση. Η ελληνική παράδοση, από την αρχαιότητα, ως τη Μακεδονική, τη Ρωμαϊκή, τη Βυζαντινή, την Οθωμανική εποχή ήταν ακριβώς οι μικρές αυτοδιοίκητες κοινωνίες. Μετά την επανάσταση της Ανεξαρτησίας μας μεταφέραμε στην πατρίδα μας το Δίκαιο που είχε αναπτυχθεί στις χώρες της Κεντρικής Ευρώπης, με τις εκτεταμένες ομοιόμορφες πεδιάδες. Μα ταίριαζε σε μας αυτό το Δίκαιο, και ιδιαίτερα όσον αφορά την τοπική αυτοδιοίκηση; Δεν αναπτύξαμε δυστυχώς το παραδοσιακό μας διοικητικό δίκαιο ούτε το πήραμε από τη δύσβατη Ελβετία. Τον σοφό νομοθέτη της που ήλθε εδώ να μας κυβερνήσει εμείς τον δολοφονήσαμε. Καποδίστρια τον λέγανε.

Οι αρχαίοι πρόγονοί μας είχαν αντιληφθεί ακόμη και στις μικρές πόλεις-κράτη τους την ανάγκη της υποδιαίρεσης της χώρας τους σε μικρότερες κοινότητες. Αρχικά η διαίρεση έγινε ανάλογα με την καταγωγή του καθενός. Τον καιρό του μυθικού Κέκροπα η διαίρεση έγινε γεωγραφικά με κάθε περιοχή να έχει το όνομα ενός τοπικού θεού. Έτσι δημιουργήθηκαν οι πολλές Αθήνες. Ο Ίωνας διείδε τον κίνδυνο αποσχιστικών τάσεων καθεμιάς από τις γεωγραφικές διαιρέσεις. Χωρίς να τις καταργήσει λοιπόν έκανε και μια επαγγελματική διαίρεση σε Γεωργούς, Κτηνοτρόφους μεγάλων ζώων, Αιγοβοσκούς και Εργάτες-τεχνίτες, δίνοντάς τους ονόματα από γενάρχες των Αθηναίων. Η διαίρεση των Αθηναίων ολοκληρώθηκε τελικά από τον Κλεισθένη σε πιο δημοκρατικό επίπεδο, χωρίς αναφορές σε θεούς ή ήρωες.

Μεταφέροντας τις δοκιμασμένες αρχές των προγόνων μας, λογικό είναι να κάνουμε τη διαίρεση της χώρας σε τοπικές αυτοδιοικήσεις με σημαντικές πρωτοβουλίες καθεμιάς. Η διαίρεση σε λίγες σχετικά μεγάλες περιφέρειες και πολλούς μικρούς σχετικά δήμους μού φαίνεται λογική. Η εκλογή περιφερειάρχη-αντιπεριφερειάρχη και δημάρχου-αντιδημάρχου από όλο τον λαό μου φαίνεται εύλογη, εφόσον υπάρχει δημοκρατική κλήρωση αντίστοιχων περιφερειακών και δημοτικών Συμβουλίων, που μπορούν να ελέγχουν τυχόν πελατειακές σχέσεις των επικεφαλής τους. Ο κίνδυνος αποσχιστικών τάσεων δεν μπορεί να αποκλεισθεί, όταν π.χ. μια περιφέρεια μπορεί να αισθάνεται ότι είναι οικονομικά αυτάρκης. Έρχεται όμως η συνδικαλιστική διαίρεση σε σχετικά λίγα όργανα με τις σχετικά πολλές επαγγελματικές υποδιαιρέσεις της που μπορεί να τις αντισταθμίσει. Για παράδειγμα, ένας εργάτης Κρητικός αισθάνεται τώρα ότι τα συμφέροντά του ταιριάζουν περισσότερο με εκείνα εργατών άλλων περιφερειών, παρά με τα συμφέροντα Κρητικών εργοδοτών. Κι αυτή είναι η πιο σημαντική εθνική αποστολή της ορθής λειτουργίας του συνδικαλισμού. Και πάλι η διοίκηση των συνδικαλιστικών οργάνων μπορεί να γίνει στη βάση αντίστοιχων αρχών. Οι συνδικαλιστικοί και επαγγελματικοί επικεφαλής εκλέγονται από το σύνολο των αντίστοιχων εργαζομένων, ενώ τα διοικητικά τους συμβούλια κληρώνονται περιοδικά από το σύνολο των μελών αυτών των οργάνων.

* Ο Δημήτριος Α. Σιδερής είναι ομ. καθηγητής Καρδιολογίας

One thought on “Συνδικαλισμός και τοπική αυτοδιοίκηση

  1. Οραματίζεσαι την ωραία, μικρή, ανθρώπινη κοινότητα, όπου όλα είναι πιο ανθρώπια. Ωραία θα ήταν!

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s